Over de site

Op deze site publiceren we over recreatie en toerisme in Groningen en Friesland. De informatie is helder gerubriceerd zodat je snel ontdekt waar jij vandaag naar toe kunt gaan. Vakantiegangers doen ideeën op, maar ook de inwoners van Friesland en Groningen zelf worden geïnspireerd. Zij wonen in een prachtige, natuur-rijke omgeving.

.

Geschiedenis Groningen – Kornhorn’s IJje Wijkstra

IJje Wijkstra woonde aan de Poelmalaan in Kornhorn

IJje Wijkstra is in Friesland een veelbesproken historisch figuur. Er is een boek, een film en een theaterstuk over deze man gemaakt. Waarom? Omdat hij in 1929 vier politiemannen doodschoot op zijn erf. De media in heel Nederland besteedde er aandacht aan. Van een relatief onopvallende man werd IJje Wijkstra ineens een veel besproken persoon.

Kornhorn Wandelroute

Wandelroute Kornhorn.

De vrijbuiter – volgens zijn dorpsgenoten wars van gezag – kwam in de gevangenis. In eerste instantie werd hij veroordeeld tot levenslang, maar in hoger beroep kreeg hij twintig jaar. De gevangenschap veroorzaakte grote psychische problemen bij de voeger uit Kornhorn. In 1941 werd hij vanuit de strafgevangenis in Leeuwarden overgebracht naar een krankzinnigengesticht in Eindhoven. Daar overleed hij twee weken later, ‘uitgeteerd en aangetast door tuberculose’, op 10 juni 1941. Op www.blokhuispoort.nl staat zijn levensgeschiedenis uitgebreid beschreven. Hij bracht zijn gevangenschap namelijk grotendeels door in deze (inmiddels voormalige) gevangenis in Leeuwarden.

Op verzoek van een reclasseringsambtenaar beschreef IJje Wijkstra bijvoorbeeld in april 1929 zijn eigen levensgeschiedenis. Het hele epistel is te lezen op de site (www.blokhuispoort.nl). Er zijn tevens brieven van IJje bewaard gebleven die hij schreef vanuit de gevangenis naar vrienden. Advocatenkantoor Anker en Anker heeft een pdf-bestand beschikbaar gesteld van het boekje ‘Het bloedige drama te Grootegast’. Het heeft de niet mis te verstane  ondertitel ‘dat vier krachtige levensdraden afsneed’. Libbe Henstra studeerde geschiedenis en schreef in 1970 een proefschrift over de zaak, ‘Het teken van het beest’.

 

Waarom schoot hij vier veldwachters dood?

IJje Wijkstra woonde in Kornhorn. Op de plek waar zijn huis stond, staat nu een markeringssteen als herinnering aan het drama dat hij veroorzaakte in januari 1929. Het huisje van Aaltje Wobbes, de vriendin van IJje Wijkstra, stond achter het terrein wat nu het Curringherveld heet, ‘achter het heideveld en de doorgeschoten meidoornheg’. Volgens IJje was zij eigenlijk de oorzaak van alle leed. Hij zou door haar zijn verleid. In ‘Het bloedige drama te Grootegast’ staat geschreven dat sommige dorpelingen veronderstellen dat hij Aaltje gebruikt heeft als smoes om de gezagsdragers op zijn erf te krijgen en wraak te kunnen nemen.

Over het algemeen was het Westerkwartier in de negentiende en begin twintigste eeuw een arm gebied, waar hoofdzakelijk arbeiders en keuterboeren een bestaan probeerden op te bouwen. IJje Wijkstra werkte als voeger (als er werk was) en woonde bij zijn moeder in het ouderlijk huis. Hij was als kind – de jongste van vijf – een gevoelige jongen en begon als jong-volwassene met het drinken van te veel drank.

Hij was 33 jaar toen hij in in 1928 een verhouding kreeg met Aaltje Wobbes. Zij was een relatief jonge moeder van zes kinderen. Haar echtgenoot zat voor diefstal in de gevangenis. Eerst logeerde hij twee weken bij haar, maar ging terug naar huis. Toen zijn moeder van de verhouding hoorde, verhuisde de gelovige vrouw. Ze trok in bij IJjes broer Hendrik. Volgens IJjes verhaal was ze ziek en is ze enkele weken later gestorven.

Aaltje Wobbes liet haar zes kinderen in de steek en trok in bij IJje Wijkstra. Justitie in Groningen wilde haar hierover horen en gaf de burgemeester van Grootegast opdracht haar aan te houden. Op een ijskoude winterdag, 18 januari 1929, liepen  daarom vier veldwachters het erf op bij IJje Wijkstra aan de Poelmalaan. Hij wachtte hen op met een karabijn en schoot ze dood. 

Hij vluchtte, stak zijn huis in brand en bracht Aaltje bij haar neef. Lichtgewond werd hij later aangehouden.

De gebeurtenis leidde destijds tot enorme opschudding in de media en een omvangrijke mythevorming rond de figuur Wijkstra. De emoties rond de dood van de vier politiemensen spelen nog steeds een rol in het gebied. Het dorp heeft de plek van het drama gemarkeerd met een steen.

 

Wandelroute Kornhorn


Vind je dit bericht interessant?
Geef je waardering:
1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars (1 votes, average: 3,00 out of 5)
Loading...

Terug?
Klik op het pijltje links boven in je browser
Of klik het tabblad/venster weg via het kruisje
Ga met deze link naar de startpagina (Home) >>>
Deel je ervaring met je volgers:

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *